Kościół San Zeno

Kościół San Zeno

Via San Zeno 12. (Otwórz mapę)

Opis

Kościół San Zeno stoi przy piazza San Zeno, w północno-wschodnim narożniku centrum Pizy, tuż za bramą o tej samej nazwie. To romański kościół z XII wieku, zbudowany ze starożytnych materiałów i na jeszcze starszych budowlach.

W średniowieczu ta okolica nazywała się «alle grotte», czyli «przy grotach». Groty to dawne budowle, być może rzymskiego amfiteatru, które Pizańczycy wykorzystywali jako kamieniołom. San Zeno jest pełen takich elementów: ślady rzymskiego ponownego użycia widać wszędzie.

Fasadę od strony południowej poprzedza przedsionek z otwartym portykiem, wspartym na filarach i centralnej kolumnie.

Została mocno przebudowana w restauracji z XX wieku. Na dole są fragmenty rzymskiego marmuru i ślepe arkadki z rombami i okulusami. Wyżej biforia są ujęte w arkadki z tymi samymi motywami kół i rombów.

Nie przegap siedmiu islamskich misek ceramicznych z XI wieku, zdobiących fasadę: to kopie, oryginały są w Museo di San Matteo. Po tych marmurowych zostały widoczne tylko okrągłe gniazda.

W środku kościół ma trzy nawy z naprzemiennymi kolumnami i filarami. Łuki podtrzymują liczne rzymskie kapitele z odzysku. Zachowały się skromne resztki średniowiecznych malowideł ściennych. Na nowszej fasadzie znajduje się duży okulus, zwieńczony arcybiskupim herbem z XV wieku.

Kościół jest wzmiankowany od 1029 roku i należał do opactwa, kierowanego początkowo przez benedyktynów. W XII wieku używali go kamedułowie, a aż do XV wieku obok stał szpital.

Pod murami było coś jeszcze starszego. Wykopaliska z XX wieku odkryły fundamenty budowli o trzech nawach i trzech absydach. Części tych struktur są wmurowane w obecny kościół: najstarsza faza sięga czasów sprzed roku tysięcznego.