Omschrijving
De Doopkapel van San Giovanni, op de Piazza dei Miracoli, tegenover de gevel van de Dom, is het grootste baptisterium ter wereld: 107 meter in omtrek en bijna 55 hoog. Het is een rond gebouw, romaans onderaan en gotisch bovenaan, ook beroemd om de uitzonderlijke akoestiek binnen. Het verving een kleinere doopkapel, die stond waar nu het Camposanto ligt.
Binnen valt de eenvoud op: weinig versiering en een grote ronde ruimte. In het midden staat de achthoekige doopvont uit 1246, van Guido Bigarelli da Arogno, met het bronzen beeld van Johannes de Doper. Erachter heeft het altaargebied een cosmatenvloer.
Het hoogtepunt is de preekstoel van Nicola Pisano, gebeeldhouwd tussen 1255 en 1260. Op de vijf panelen zie je scènes uit het leven van Christus, en in plaats van zuilen staan er Deugden. De naakte Hercules, klassiek van smaak, maakt van Nicola een voorloper van de Renaissance.
Boven de kring pijlers loopt het triforium, een hoge galerij die je bereikt via een trap in de dikte van de muur. Buiten heeft het portaal tegenover de Dom op de latei episoden uit het leven van de Doper, en aan weerszijden twee lisenen met de cyclus van de maanden. Boven op de koepel staat het beeld van Johannes de Doper uit 1395.
Het werd gesticht in augustus 1152, en de eerste architect wilde zijn handtekening achterlaten: «Diotisalvi magister», op een pijler binnen. Hij had twee gebouwen uit Jeruzalem in gedachten, de Rotskoepel en de Heilige Grafkerk.
De bouw duurde meer dan twee eeuwen, en elke generatie voegde er iets van zichzelf aan toe. Diotisalvi had een koepel in de vorm van een afgeknotte kegel ontworpen, omdat grote halfronde koepels toen bijna een mysterie waren. Nicola en Giovanni Pisano voegden loggia's, beelden en een ronde koepel toe die de oorspronkelijke verbergt.
Het dak vertelt nog iets: rode dakpannen aan de zeekant, loden platen aan de oostkant. Misschien was het geld op; een andere theorie zegt dat het lood, dat de maan weerkaatste, voor schepen als vuurtoren diende.
In de negentiende eeuw verwijderde een ingrijpende restauratie veel beelden van de Pisano's, ondanks de protesten van enkele Pisaanse intellectuelen. Bijna alle gingen verloren; de weinige geredde staan in het Museo dell'Opera del Duomo.
Niet missen
• De preekstoel van Nicola Pisano.
• De doopvont.
• Het triforium.
• De akoestiek van de ronde zaal.
Wist je dat?
• Ook de Doopkapel helt een beetje over, naar de kathedraal toe.
• Naast het portaal staat een inscriptie die nog niemand heeft kunnen ontcijferen.
• Oorspronkelijk liet een opening in het plafond het licht recht op de doopvont vallen.
Binnen valt de eenvoud op: weinig versiering en een grote ronde ruimte. In het midden staat de achthoekige doopvont uit 1246, van Guido Bigarelli da Arogno, met het bronzen beeld van Johannes de Doper. Erachter heeft het altaargebied een cosmatenvloer.
Het hoogtepunt is de preekstoel van Nicola Pisano, gebeeldhouwd tussen 1255 en 1260. Op de vijf panelen zie je scènes uit het leven van Christus, en in plaats van zuilen staan er Deugden. De naakte Hercules, klassiek van smaak, maakt van Nicola een voorloper van de Renaissance.
Boven de kring pijlers loopt het triforium, een hoge galerij die je bereikt via een trap in de dikte van de muur. Buiten heeft het portaal tegenover de Dom op de latei episoden uit het leven van de Doper, en aan weerszijden twee lisenen met de cyclus van de maanden. Boven op de koepel staat het beeld van Johannes de Doper uit 1395.
Het werd gesticht in augustus 1152, en de eerste architect wilde zijn handtekening achterlaten: «Diotisalvi magister», op een pijler binnen. Hij had twee gebouwen uit Jeruzalem in gedachten, de Rotskoepel en de Heilige Grafkerk.
De bouw duurde meer dan twee eeuwen, en elke generatie voegde er iets van zichzelf aan toe. Diotisalvi had een koepel in de vorm van een afgeknotte kegel ontworpen, omdat grote halfronde koepels toen bijna een mysterie waren. Nicola en Giovanni Pisano voegden loggia's, beelden en een ronde koepel toe die de oorspronkelijke verbergt.
Het dak vertelt nog iets: rode dakpannen aan de zeekant, loden platen aan de oostkant. Misschien was het geld op; een andere theorie zegt dat het lood, dat de maan weerkaatste, voor schepen als vuurtoren diende.
In de negentiende eeuw verwijderde een ingrijpende restauratie veel beelden van de Pisano's, ondanks de protesten van enkele Pisaanse intellectuelen. Bijna alle gingen verloren; de weinige geredde staan in het Museo dell'Opera del Duomo.
Niet missen
• De preekstoel van Nicola Pisano.
• De doopvont.
• Het triforium.
• De akoestiek van de ronde zaal.
Wist je dat?
• Ook de Doopkapel helt een beetje over, naar de kathedraal toe.
• Naast het portaal staat een inscriptie die nog niemand heeft kunnen ontcijferen.
• Oorspronkelijk liet een opening in het plafond het licht recht op de doopvont vallen.